ایالات متحده آمریکا ساعاتی پس از پایان دور نخست مذاکرات غیرمستقیم میان واشنگتن و جمهوری اسلامی در مسقط، مجموعهای از اقدامات تازه اقتصادی و تحریمی علیه ایران را اعلام کرد؛ اقداماتی که از سوی ناظران بهعنوان پیامی روشن از تداوم سیاست فشار همزمان با دیپلماسی ارزیابی میشود.
بر اساس اعلام کاخ سفید، روز جمعه ۱۷ بهمنماه و پس از پایان گفتوگوهای غیرمستقیم ایران و آمریکا با میانجیگری عمان، دونالد ترامپ، رئیسجمهور ایالات متحده، فرمان اجرایی اعمال تعرفههای ثانویه علیه کشورهایی را امضا کرد که با ایران مبادلات تجاری و بازرگانی دارند. مطابق این فرمان، کشورهایی که به دادوستد اقتصادی با ایران ادامه دهند، با محدودیتها و هزینههای تجاری در تعامل با آمریکا مواجه خواهند شد.
در کنار این اقدام، وزارت خارجه آمریکا همزمان از اعمال تحریمهای جدید علیه بخش انرژی ایران خبر داد. طبق این اعلام، ۱۴ نفتکش، ۱۵ نهاد و دو فرد حقیقی به دلیل نقشآفرینی در صادرات نفت جمهوری اسلامی، مشمول تحریمهای جدید آمریکا شدهاند.
تامی بیگوت، سخنگوی وزارت خارجه آمریکا، در توضیح این تصمیم گفت که رژیم ایران از درآمدهای حاصل از صادرات نفت «برای تأمین مالی فعالیتهای بیثباتکننده در منطقه و تشدید سرکوب داخلی» استفاده میکند. او تأکید کرد که دولت ترامپ مصمم است صادرات غیرقانونی نفت و محصولات پتروشیمی ایران را در چارچوب کارزار «فشار حداکثری» به حداقل ممکن برساند.
ایالات متحده پیشتر نیز در دیماه ۱۴۰۴، در راستای همین سیاست، ۲۹ نفتکش و شرکتهای مدیریتی وابسته به آنچه «ناوگان سایه» خوانده میشود را تحریم کرده بود؛ شبکهای که بهگفته واشنگتن در دور زدن تحریمهای نفتی ایران نقش دارد.
اعلام این تحریمها و تعرفههای جدید در شرایطی صورت میگیرد که عباس عراقچی، وزیر خارجه جمهوری اسلامی، پس از پایان دور نخست مذاکرات مسقط، از روند گفتوگوها ابراز رضایت کرده و آن را «شروعی خوب» توصیف کرده بود. با این حال، همزمانی اقدامات تنبیهی آمریکا با مذاکرات، نشاندهنده آن است که واشنگتن، در کنار تأکید بر مسیر دیپلماسی، همچنان بر تشدید فشار اقتصادی بهعنوان اهرمی برای تأثیرگذاری بر رفتار جمهوری اسلامی پای میفشارد.