کمتر از یک هفته پس از آغاز حمله نظامی گسترده ایالات متحده به ایران، دونالد ترامپ رویکرد خود را بهطور چشمگیری تغییر داده است؛ از تشویق مردم ایران به تعیین سرنوشت خود، تا تأکید بر «تسلیم بیقید و شرط» حکومت و حتی نقش داشتن در انتخاب رهبر آینده کشور.
به گزارش والاستریت ژورنال، این تغییر سریع در اهداف جنگ، ابهامهای جدی درباره راهبرد نهایی آمریکا در قبال ایران ایجاد کرده است. ترامپ که جنبش «اول آمریکا» را با وعده دوری از جنگهای خارجی بنا کرده بود، اکنون ممکن است بخواهد نتیجه سیاسی کشوری با جمعیتی حدود ۹۲ میلیون نفر در یکی از حساسترین مناطق جهان را تعیین کند.
کاخ سفید عملیات مشترک آمریکا و اسرائیل را موفقیتی بزرگ توصیف کرده است. این حملات در چند روز بیش از ۳۰۰۰ هدف در ایران، از جمله در تهران، را هدف قرار داده و دهها مقام ارشد حکومت، از جمله علی خامنهای، رهبر جمهوری اسلامی، کشته شدهاند.
پیامدهای جنگ به سرعت در منطقه گسترش یافته است؛ از اختلال در عبور کشتیها از تنگه هرمز گرفته تا تلاش برای تخلیه شهروندان آمریکایی از کشورهای منطقه پس از حملات تلافیجویانه ایران.
در حالی که جنگ وارد مرحله تازهای شده، مقامات آمریکایی هنوز درباره آینده سیاسی ایران و جانشین احتمالی رهبری این کشور به جمعبندی روشنی نرسیدهاند. اداره کشور بهطور موقت به یک شورای سهنفره سپرده شده تا زمانی که مجلس خبرگان رهبر جدید را انتخاب کند.
برخی تحلیلگران میگویند نبود یک راهبرد روشن میتواند خطرات قابل توجهی به همراه داشته باشد. آرون دیوید میلر، کارشناس خاورمیانه، گفت:
«هیچ فرآیند مشخصی وجود نداشت و هیچ درکی از پیامدهای گسترده چنین حملهای دیده نمیشود.»
جنگ هزینههایی نیز برای ایالات متحده داشته است؛ از کشته شدن دستکم شش سرباز آمریکایی تا افزایش قیمت انرژی و فشار بر ذخایر تسلیحاتی.
با وجود این نگرانیها، ترامپ همچنان بر ادامه عملیات تأکید دارد. او در گفتوگویی تلویزیونی گفت برنامه هستهای ایران «برای یک دهه نابود شده است» و هدف عملیات، از بین بردن کامل تهدیدی است که به گفته او نزدیک به پنج دهه متوجه آمریکا بوده است.
تحلیلگران هشدار میدهند که حتی در صورت تضعیف شدید حکومت ایران، احتمال بقای ساختار جمهوری اسلامی همچنان وجود دارد؛ موضوعی که میتواند محاسبات واشنگتن درباره آینده منطقه را پیچیدهتر کند.