کوردستانمیدیا: در هفتههای اخیر، خاورمیانه شاهد تنشها و تحولات نظامی گسترده میان ایران، آمریکا و اسرائیل بوده است. برقراری یک آتشبس موقت دو هفتهای، فرصت تازهای برای تحلیل و بررسی پیامدهای سیاسی و امنیتی این بحران فراهم کرده است.
خالد عزیزی، سخنگوی حزب دموکرات کوردستان ایران، در گفتوگو با ایران اینترنشنال، نگاهی دقیق به علل پذیرش این آتشبس، شکنندگی آن و تأثیر احتمالی آن بر فضای سیاسی و مبارزات مردم و احزاب کورد در ایران دارد.
عزیزی در این مصاحبه، ضمن ارزیابی شرایط فعلی جمهوری اسلامی و ضعف نسبی آن در برابر فشارهای خارجی، چشمانداز محدود اعتماد میان طرفین و پیامدهای داخلی این آتشبس را تشریح میکند و نقش و موضع احزاب کورد را در جریان این تحولات روشن میسازد.
کوردستانمیدیا متن کامل این گفتگو را با حفظ امانت و دقت، جهت اطلاع خوانندگان منتشر میکند.
خالد عزیزی، سخنگوی حزب دموکرات کوردستان ایران با ما هستند. ارزیابی شما رو بشنویم از آتشبس و اینکه به نظرتون چرا طرفین این آتشبس رو در نهایت پذیرفتند؟
طبیعتاً طرفین در موقعیتی قرار ندارند که ما به این آسانی بتوانیم آنها را مقایسه کنیم. تا آنجایی که به جمهوری اسلامی مربوط است، در جریان این جنگ رهبر این نظام کشته شد و تعداد بسیار زیادی از فرماندهان و مؤسسات نظامی و امنیتی این نظام از بین رفتند و جمهوری اسلامی در موقعیت بسیار ضعیفی قرار دارد. اگر ما مقایسه نسبی داشته باشیم، وضعیت در آمریکا و اسرائیل به این صورت نیست. بنابراین خود نظام جمهوری اسلامی با توجه به ضرباتی که به آن وارد شده، نیاز به این آتشبس داشت. در جریان این جنگ هم به کرات رئیسجمهور آمریکا طی پیامهایی که برای ایران فرستاده، همیشه سعی کردهاند از طریق فشار، جمهوری اسلامی را وادار به مذاکرات کنند. بنابراین نتیجه مستقیم این وضع موجود که هنوز جنگ تمام نشده، منتها آتشبس برقرار شده، ضعف جمهوری اسلامی و به بنبست رسیدن نظام جمهوری اسلامی است.
با توجه به شرایط موجود، به نظرتون چقدر ممکن است که این آتشبس به یک توافق پایدار بین دو طرف برسد؟
این آتشبس بسیار شکننده است و در مرحله دوم طرفین به همدیگر اعتماد نمیکنند. از بعد از انقلاب اسلامی در ایران، جمهوری اسلامی تابع استراتژی ایدئولوژیک و برنامههای نیابتی در منطقه بوده و همیشه به آمریکا و اسرائیل از نظر سیاسی و ایدئولوژیک حمله کرده و در چند سال گذشته مستقیماً از طریق گروههای نیابتی خود و موشکپراکنی برای اسرائیل ایجاد مشکل کرده است. و در معاملات و معادلاتی که جمهوری اسلامی با سازمانهای بینالمللی در رابطه با برنامه هستهای خود داشته، همچنان به آن اعتماد نداشتهاند. بنابراین من فکر میکنم اعتماد بین طرفین وجود ندارد و آنها تنها مجبور هستند در شرایط فعلی حداقل این مذاکرات را ادامه دهند. در جریان مذاکرات، ما بیشتر متوجه میشویم که اصولاً جمهوری اسلامی آمادگی دارد از سیاستهای خود، دشمنتراشی، موشکپراکنی و توجیهات ایدئولوژیک در منطقه علیه آمریکا و اسرائیل و حتی علیه کشورهای منطقه عقبنشینی کند. من پیشبینی نمیکنم به این آسانی جمهوری اسلامی بتواند این تغییرات را در خود ایجاد کند، ولی در جریان این نشستها و گفتگوها، طرفین بیشتر متوجه میشوند که در ادامه چگونه با هم تعامل کنند. به هر حال جنگ تمام نشده، یک آتشبس دو هفتهای بین آمریکا و جمهوری اسلامی و اسرائیل برقرار شده است.
خب همین آتشبس موقت فکر میکنین چقدر میتواند روی فضای سیاسی و تحولات داخلی ایران اثرگذار باشد؟
قطعاً بیاثر نخواهد بود. جمهوری اسلامی در سه ماه گذشته در کشتاری که در داخل ایران انجام داد و هزاران نفر را کشت و فضای ایران را تبدیل به میدان جنگ و فضای امنیتی کرد، طبیعتاً و در این مدت که مردم بسیار ناراضی بودند، بعد از اینکه مجبور به این آتشبس شد و قبول این شرط و شروطها شد، ممکن است برگردد و انتقام از مردم بگیرد و این انتقام را در سراسر ایران ادامه دهد و مخصوصاً در کوردستان ایران که از مدتها قبل این منطقه را به عنوان یک زون امنیتی نگاه کرده و کاملاً میلیتاریزه کرده، دنبال درست کردن پروندههای امنیتی برای مردم باشد. من پیشبینی میکنم که از این به بعد جمهوری اسلامی سعی میکند در داخل ایران انتقام خود را از مردم ایران بگیرد.
به عنوان سخنگوی یکی از احزاب کورد، فکر میکنید که پیامد این آتشبس روی مواضع سیاسی احزاب کورد چه خواهد بود؟
مبارزات مردم کوردستان بالعموم و مبارزات حزب دموکرات کوردستان ایران بالاخص، همیشه معطوف به داخل بوده است. قبل از اختلافات جمهوری اسلامی با آمریکا و اسرائیل که به این حد برسد، ما در حال مبارزه بودیم. بنابراین مبارزه مردم کوردستان در داخل ایران که در جهت استقرار دموکراسی در ایران و حق و حقوق ملی کوردها در چهارچوب یک سیستم دمکراتیک است، هیچوقت تابع جنگ آمریکا و اسرائیل نبوده. ما بخشی از جنگ آمریکا و اسرائیل با جمهوری اسلامی نبودهایم و از این به بعد هم نخواهیم بود و مبارزات ما همچنان در داخل ایران، در داخل کوردستان ایران در هماهنگی با بقیه مردم ایران، بقیه سازمانها و احزاب ایرانی ادامه خواهد داشت. بنابراین این جنگ، جنگی بود بین اسرائیل و آمریکا با جمهوری اسلامی و من امیدوار هستم بعد از این توافقاتی که احتمالاً با هم داشته باشند، شرایط مناسبتر و بهتر و بیشتری برای مردم ایران در مبارزات خودشان علیه جمهوری اسلامی به وجود بیاید و اینکه ما بتوانیم بیشتر معطوف به داخل باشیم. چون متأسفانه جنگ سبب شد که جمهوری اسلامی تمام افکار عمومی مردم ایران را به خارج از ایران معطوف کند و حدوداً نزدیک به ۳۵ روز است که ایران تبدیل به کره شمالی شده و ارتباطی با خارج از کشور وجود ندارد، پس عواقب و عوارض این آتشبس و چگونگی مسیر و روند گفتگوهای احتمالی آمریکا با ایران طبیعتاً بیتأثیر نخواهد بود و ما باید منتظر باشیم که در این فاز طرفین چگونه عمل میکنند و چه شرایطی برای مردم ایران پیش خواهد آمد.
مجری: متشکرم.