کوردستان میدیا

سایت مرکزی حزب دمکرات کوردستان ایران

تحلیل: تهدید ترامپ علیه قایق‌های ایرانی؛ نشانه تغییر راهبرد آمریکا در خلیج فارس

20:15 - 3 اردیبهشت 1405

این تحلیل بازنویسی یادداشت برند دبوسمن جونیور، خبرنگار بی‌بی‌سی است و لزوماً بازتاب دیدگاه‌های کوردستان‌میدیا نیست.

اظهارات اخیر دونالد ترامپ درباره دستور «شلیک و انهدام» قایق‌های کوچک در صورت ظن به مین‌گذاری در تنگه هرمز، در نگاه نخست یک پیام امنیتی فوری به نظر می‌رسد، اما در سطح تحلیلی می‌تواند نشانه‌ای از تغییر در الگوی رفتاری واشنگتن در قبال امنیت دریایی منطقه باشد.

در پس این موضع‌گیری، گزارش‌هایی از بحث‌های پشت درهای بسته در ساختارهای امنیتی آمریکا مطرح شده که بر اساس آن، سناریوهای طولانی‌مدت برای مقابله با تهدیدهای احتمالی دریایی در حال بررسی است. هرچند این ارزیابی از سوی پنتاگون رد شده، اما صرف مطرح شدن چنین چشم‌اندازی نشان می‌دهد که نگاه آمریکا به بحران تنگه هرمز از یک وضعیت مقطعی به سمت مدیریت فرسایشی و مستمر در حال حرکت است.

در همین چارچوب، اظهارات هماهنگ کاخ سفید، از جمله سخنان کارولین لیویت، بر این برداشت دامن می‌زند که واشنگتن به دنبال افزایش فشار دریایی و اقتصادی بدون ورود به یک جنگ گسترده است. این ترکیب از تهدید محدود نظامی و فشار اقتصادی می‌تواند در عمل به شکل یک کمپین تدریجی اما پیوسته ظاهر شود.

از منظر دکترین نظامی، چنین رویکردی برای ایالات متحده کاملاً بی‌سابقه نیست. در مناطق دیگر نیز نمونه‌هایی از عملیات‌های محدود و مستمر علیه شناورهای کوچک یا اهداف دریایی مشاهده شده که هدف آن‌ها نه تصرف یا جنگ کلاسیک، بلکه ایجاد بازدارندگی و کنترل رفت‌وآمد بوده است. در صورت تعمیم این الگو به خلیج فارس، پیامد آن می‌تواند تغییر ماهیت درگیری از تقابل‌های کوتاه‌مدت به فشار دائمی و مدیریت‌شده باشد.

با این حال، این رویکرد ذاتاً پرریسک است. در محیطی مانند تنگه هرمز، هر درگیری محدود توان بالقوه تبدیل شدن به یک بحران گسترده منطقه‌ای را دارد و می‌تواند محاسبات طرفین را به سرعت تغییر دهد. به همین دلیل، بسیاری از تحلیلگران این وضعیت را هم‌زمان به‌عنوان ابزار فشار و یک نقطه بالقوه برای تشدید ناخواسته تنش ارزیابی می‌کنند.

در مجموع، تهدید اخیر ترامپ را می‌توان نه صرفاً یک هشدار مقطعی، بلکه نشانه‌ای از احتمال آزمون یک الگوی جدید فشار مرحله‌ای دانست؛ الگویی که در صورت تثبیت، می‌تواند شکل درگیری در خلیج فارس را از بحران‌های مقطعی به یک کمپین طولانی‌مدت و فرسایشی تغییر دهد.