جنگ اخیر ایران باعث تغییرات قابل توجهی در آرایش دیپلماتیک کشورهای خلیج فارس شده و رویکرد برخی کشورها نسبت به اسرائیل را دستخوش تحول کرده است.
به گزارش هرب کینون از جروزالم پست (Jerusalem Post)، در حالی که امارات متحده عربی و اسرائیل به سطحی بیسابقه از همکاریهای امنیتی و اطلاعاتی رسیدهاند، عربستان سعودی مسیر متفاوتی را در پیش گرفته و به جای نزدیکی مستقیم به اسرائیل، در حال تقویت روابط خود با کشورهایی مانند پاکستان و ترکیه است.
در یکی از نمونههای تنش دیپلماتیک، امارات متحده عربی ادعاهای مربوط به سفر محرمانه بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، به این کشور و دیدار او با شیخ محمد بن زاید را «کاملاً بیاساس» توصیف کرده و تأکید داشته است که روابط دو کشور علنی و مبتنی بر سازوکارهای رسمی است.
این تنشها همزمان با گزارشهایی درباره همکاریهای دفاعی میان امارات و اسرائیل در جریان جنگ و همچنین هماهنگیهای امنیتی سطح بالا میان دو طرف مطرح شده است.
با وجود این اختلافات، تحلیلگران معتقدند روابط اسرائیل و امارات فراتر از توافقنامههای ابراهیم رفته و به یک شراکت راهبردی در حوزههای امنیتی، اطلاعاتی، دفاع هوایی و حتی طراحی نظم منطقهای پس از جنگ تبدیل شده است.
بر اساس این گزارش، یوئل گوزانسکی، پژوهشگر مؤسسه مطالعات امنیت ملی، گفته است امارات یکی از نزدیکترین شرکای اسرائیل در سطح جهانی است و همکاری دو طرف تنها محدود به امنیت نیست، بلکه حوزههایی مانند تجارت، علم و گردشگری را نیز دربر میگیرد.
همچنین گزارش شده است که امارات در جریان جنگ اخیر بیش از بسیاری از کشورهای منطقه هدف حملات موشکی و پهپادی قرار گرفته و این موضوع به تقویت همکاریهای دفاعی آن با اسرائیل و آمریکا انجامیده است.
در ادامه این روند، دو کشور اقدام به ایجاد صندوق مشترکی برای توسعه و خرید تسلیحات کردهاند؛ اقدامی که به گفته تحلیلگران، مرحله تازهای از همکاریهای نظامی و امنیتی را نشان میدهد.
در مقابل، عربستان سعودی اگرچه از تضعیف ایران استقبال میکند، اما نسبت به افزایش نقش و نفوذ اسرائیل در منطقه محتاط باقی مانده و تلاش دارد توازن قدرت را حفظ کند.
بر اساس این تحلیل، ریاض به جای نزدیکی به اسرائیل، همکاریهای امنیتی خود را با کشورهایی مانند پاکستان و ترکیه گسترش داده است؛ همکاریهایی که بنا بر برخی گزارشها شامل استقرار نیروها و سامانههای دفاعی نیز میشود.
در مجموع، گزارش تأکید میکند که جنگ ایران نه تنها موازنه قدرت در خلیج فارس را تغییر داده، بلکه شکاف آشکاری در مسیر سیاست خارجی کشورهای این منطقه نسبت به اسرائیل ایجاد کرده است؛ شکافی که یک سو به سمت تعمیق همکاری با اسرائیل و سوی دیگر به سمت گزینههای جایگزین امنیتی حرکت میکند.