مقامهای اسرائیلی و لبنانی اعلام کردند اسرائیل و لبنان در جریان مذاکراتی با حمایت آمریکا در واشنگتن، طرحی را بررسی میکنند که بر اساس آن نیروهای اسرائیلی از بخشی از مناطق اشغالشده در جنوب لبنان عقبنشینی کرده و کنترل آن مناطق به ارتش لبنان واگذار شود.
این طرح که به عنوان یک پروژه آزمایشی مطرح شده، در تازهترین دور مذاکرات میان اسرائیل و لبنان مورد بحث قرار گرفته است. این مذاکرات در حالی ادامه دارد که نقش لبنان در توافق اخیر میان ایران و آمریکا، توجهها را تا حدی از گفتوگوهای دوجانبه میان بیروت و تلآویو منحرف کرده است.
نیروهای اسرائیلی در جریان جنگی که پس از حملات حزبالله به اسرائیل در حمایت از ایران آغاز شد، بخشهایی از جنوب لبنان را به تصرف خود درآوردند. از زمان برقراری آتشبس در روز یکشنبه، درگیریها تا حد زیادی متوقف شده و طولانیترین دوره آرامش از آغاز جنگ رقم خورده است.
با این حال، نیروهای اسرائیلی همچنان در بخشهایی از جنوب لبنان مستقر هستند و مقامهای اسرائیلی میگویند این حضور برای محافظت از مناطق شمالی اسرائیل در برابر حملات احتمالی حزبالله ضروری است.
اسرائیل کاتس، وزیر دفاع اسرائیل، روز چهارشنبه گفت کشورش حتی در صورت درخواست آمریکا نیز از جنوب لبنان عقبنشینی نخواهد کرد. بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، نیز پیشتر گفته بود نیروهای اسرائیلی «تا هر زمان که لازم باشد» در لبنان باقی خواهند ماند.
دو مقام اسرائیلی اعلام کردند بر اساس طرح مورد حمایت آمریکا، نیروهای ارتش لبنان که مسئولیت مناطق مورد نظر را بر عهده خواهند گرفت، تحت آموزش و ارزیابی آمریکا قرار میگیرند تا اطمینان حاصل شود هیچ ارتباطی با حزبالله ندارند. در عین حال، اسرائیل حضور نظامی خود را در یک منطقۀ حائل در امتداد مرز حفظ خواهد کرد.
یک مقام ارشد امنیتی لبنان در واکنش به این اظهارات گفت مذاکرات در واشنگتن همچنان ادامه دارد و گفتوگوهای نظامی مشخص، از جمله درباره مناطق آزمایشی، روز چهارشنبه برگزار خواهد شد.
به گفته این مقام، مذاکرات بر تعیین جدول زمانی عقبنشینی اسرائیل متمرکز است و هرگونه طرح نهایی احتمالاً پس از پایان مذاکرات در روز پنجشنبه مشخص خواهد شد. او درباره موضوع ارزیابی نیروهای لبنانی از سوی آمریکا اظهار نظر نکرد.
ریاستجمهوری لبنان نیز اعلام کرد ژوزف عون، رئیسجمهور این کشور، در دیدار با هیأتی بریتانیایی ـ آلمانی گفته است گفتوگوها درباره مناطق آزمایشی ادامه دارد و اجرای آن در انتظار موافقت اسرائیل است.
ارتش لبنان که نیروهای خود را از میان گروههای مختلف مذهبی و قومی کشور جذب میکند، سالهاست از کمکهای نظامی آمریکا برخوردار است. واشنگتن این حمایتها را بخشی از سیاست تقویت نهادهای رسمی امنیتی لبنان میداند؛ نهادی که منتقدان معتقدند تحت تأثیر نفوذ حزبالله تضعیف شده است.
حزبالله، گروه شیعه لبنانی که در سال ۱۹۸۲ با حمایت سپاه پاسداران تأسیس شد، همواره از دولت لبنان خواسته است از مذاکرات مورد حمایت آمریکا با اسرائیل خارج شود. این مذاکرات بالاترین سطح تماس میان دو طرف در چند دهه گذشته به شمار میرود.
بر اساس توافق موقت اخیر میان ایران و آمریکا، برقراری آتشبس در لبنان نیز یکی از شروط مورد توافق بوده است. این توافق خواستار پایان فوری و دائمی عملیات نظامی در تمامی جبههها، از جمله لبنان، و حفظ تمامیت ارضی و حاکمیت این کشور شده است.
سفیر ایران در دفتر سازمان ملل در ژنو روز سهشنبه اعلام کرد لبنان «بخشی غیرقابلتردید» از توافق میان تهران و واشنگتن است و این توافق شامل خروج نیروهای اسرائیلی از خاک لبنان نیز میشود.
در بیانیه مشترک منتشرشده پس از مذاکرات آمریکا و ایران در سوئیس نیز آمده است که دو طرف برای نظارت بر اجرای توقف درگیریها در لبنان، یک «هسته هماهنگی و جلوگیری از تنش» تشکیل خواهند داد.
ایالات متحده روز سهشنبه تأکید کرد که به تشکیل این سازوکار متعهد است، اما جزئیات نحوه فعالیت آن همچنان در دست بررسی قرار دارد.
طرح ایجاد مناطق آزمایشی تحت کنترل ارتش لبنان پیشتر نیز در چارچوب یک طرح آتشبس که سوم ژوئن میان مقامهای لبنانی و اسرائیلی مورد توافق قرار گرفته بود مطرح شده بود. حزبالله این طرح را رد کرده بود؛ طرحی که اجرای آن منوط به توقف حملات این گروه و خروج نیروهایش از بخشهایی از جنوب لبنان بود.
