ادامه فعالیت در تأسیسات زیرزمینی موسوم به «کوه کلنگ» (Pickaxe Mountain) در رشتهکوه زاگرس هشدار داده و آن را نشانهای نگرانکننده از برنامههای هستهای تهران دانسته است.
به گزارش فاکسنیوز، بازرسان آژانس بینالمللی انرژی اتمی (IAEA) تاکنون اجازه دسترسی به این مجموعه زیرزمینی را نیافتهاند؛ موضوعی که به گفته کارشناسان، تردیدهای جدی درباره پایبندی ایران به مفاد تفاهمنامه (MOU) میان تهران و دولت دونالد ترامپ ایجاد کرده است.
این گزارش یادآور میشود که آمریکا و اسرائیل در ۲۸ فوریه ۲۰۲۶ عملیات مشترکی با هدف حمله به زیرساختهای هستهای و موشکی ایران آغاز کردند.
کارشناسان مؤسسه ISIS معتقدند توقف ساختوساز در «کوه کلنگ» و فراهم کردن امکان بازرسی آژانس، میتواند نشانهای از حسن نیت ایران و آمادگی این کشور برای کنار گذاشتن سیاست پنهانکاری در برنامه هستهای باشد.
اسپنسر فاراگاسو، پژوهشگر ارشد این مؤسسه، اعلام کرده است که فعالیتهای عمرانی در این سایت دستکم از سال ۲۰۲۰ تاکنون بدون وقفه ادامه داشته است. به گفته او، این احتمال وجود دارد که ایران در صورت شکست مذاکرات، از این مجموعه بهعنوان تأسیسات جدید غنیسازی اورانیوم استفاده کند، زیرا ارزیابیها نشان میدهد این سایت ظرفیت استقرار یک مرکز غنیسازی را دارد.
او همچنین گفته است اگر ایران واقعاً به دنبال پیشبرد مذاکرات باشد، باید ساختوساز در «کوه کلنگ» را متوقف کند تا نشانهای از حسن نیت خود ارائه دهد.
بر اساس تصاویر ماهوارهای جدید که در اواخر ژوئن ۲۰۲۶ ثبت شدهاند، رفتوآمد خودروها در مسیر تونلهای غربی این مجموعه همچنان ادامه دارد و عملیات ساخت داخل تونلها و مقاومسازی ورودیها نیز متوقف نشده است.
به گفته این مؤسسه، تفاهمنامه میان آمریکا و ایران، حفظ وضعیت موجود را الزامی میداند و از این رو، ادامه هرگونه ساختوساز در تأسیسات مرتبط با برنامه هستهای، از جمله «کوه کلنگ»، با مفاد این توافق سازگار نیست.
این گزارش همچنین به وضعیت دیگر مراکز هستهای ایران پرداخته است. بر اساس تصاویر ماهوارهای، در نطنز فعالیت چشمگیری مشاهده نشده و ورودی سالنهای زیرزمینی غنیسازی همچنان تخریبشده باقی ماندهاند. در اصفهان نیز تا ۲۹ ژوئن هیچ فعالیت جدیدی مشاهده نشده و ورودی تونلها همچنان با خاک مسدود است.
در مورد تأسیسات فردو نیز مؤسسه ISIS اعلام کرده است که ایران از ماه مه اقدام به ایجاد موانع دفاعی در مسیرهای منتهی به ورودی تونلها کرده است. این موانع بهگونهای طراحی شدهاند که از ورود یا خروج سریع خودروها جلوگیری کنند و در تصاویر ماهوارهای ۲۱ ژوئن نیز همچنان در محل خود دیده میشوند. ورودی تونلهای فردو نیز همچنان با خاک پوشانده شدهاند.
فاکسنیوز در پایان گزارش خود مینویسد که برای دریافت توضیح درباره این موضوع با وزارت خارجه آمریکا و همچنین نمایندگی ایران در سازمان ملل متحد تماس گرفته، اما تا زمان انتشار گزارش پاسخی دریافت نکرده است.