این مطلب ترجمه و بازنویسی گفتوگوی مئیر بنشبات با روزنامه معاریو است و دیدگاههای مطرحشده در آن صرفاً بیانگر نظر وی بوده و برای اطلاعرسانی بازنشر میشود.
به گزارش جروزالم پست، مئیر بنشبات، رئیس پیشین شورای امنیت ملی اسرائیل، در گفتوگویی با روزنامه معاریو که روز سهشنبه منتشر شد، درباره بیاحتیاطی در قبال سوریه و افزایش نفوذ منطقهای ترکیه هشدار داد.
بنشبات که از معماران توافقهای ابراهیم بوده و اکنون ریاست مؤسسه میسگاو برای امنیت ملی و راهبرد صهیونیستی (Misgav Institute for National Security and Zionist Strategy) را بر عهده دارد، گفت اسرائیل باید همچنان برای دستیابی به توافقهای صلح تلاش کند، اما نباید این تلاش به قیمت از دست دادن اهرمهای امنیتی یا اتکا به توافقهایی تمام شود که در نهایت قابل بازگشت باشند.
او گفت: «ما نباید از آرزوی صلح دست بکشیم، اما نباید اجازه دهیم این آرزو قضاوت ما را از بین ببرد.»
احمد الشرع؛ تغییر ظاهر به معنای تغییر مسیر نیست
بنشبات در پاسخ به این پرسش که آیا سوریه تلاش میکند اسرائیل را به رضایت و آسودگی کاذب بکشاند و همزمان توانمندیهای نظامی خود را بازسازی کند، گفت نباید فرض کرد احمد الشرع، رئیسجمهوری سوریه، «مسیر خود را ترک کرده است.»
او گفت: «من نمیدانم چگونه میتوانم افکار و نیتهای درونی او را بخوانم. اما کسی که از دل تاریکی جهادی آمده، با افراطیترین رهبران جهادی در زندان بوده، سالها در صفوف آنها جنگیده و در آرزوی تحقق چشمانداز دولت اسلامی بوده و با تشویق و حمایت رجب طیب اردوغان، رئیسجمهوری ترکیه، و با تکیه بر یک پایگاه جهادی به جایگاه کنونی رسیده است، نباید تحت تأثیر تغییر ظاهر او قرار گرفت و تحت هیچ شرایطی نباید فرض کرد که او مسیر خود را ترک کرده است.»
بنشبات افزود که در مجموعهای از مقالاتی که از زمان به قدرت رسیدن الشرع منتشر کرده، توصیه کرده است تغییر رفتار او را بخشی از تاکتیکی بدانند که برای کسب مشروعیت حکومت، تثبیت آن و تحکیم موقعیت خود به کار میگیرد و سپس به دنبال تحقق اهداف ایدئولوژیک خود میرود.
او همچنین یادآوری کرد که دو هفته پیش گفته بود اسرائیل «نباید برای توافقهایی که ارزش کاغذی را که روی آن امضا میشوند ندارند، از کنترل خود بر سرزمین یا آزادی عمل امنیتیاش صرفنظر کند.» او گفت این موضوع درباره لبنان صادق است و «نه کمتر درباره جهادیِ کتوشلواری که بهعنوان نیروی نیابتی اردوغان نیز عمل میکند.»
بنشبات در پایان با اشاره به یک هشدار معروف گفت: «در هر صورت و بالاتر از هر توافقی که شکل بگیرد، باید این هشدار نبوی همواره در ذهن باشد: آیا پلنگ میتواند لکههای خود را تغییر دهد؟»
ترکیه از خلأ قدرت منطقهای استفاده میکند
بنشبات گفت ترکیه به نظر میرسد از تحولات منطقهای برای تثبیت جایگاه خود بهعنوان یک قدرت منطقهای پیشرو استفاده میکند و این اقدامات، در کنار «جاهطلبیها و خصومت اردوغان با اسرائیل»، احتمال رویارویی میان دو کشور را افزایش میدهد.
او سوریه را نخستین نمونه دانست و گفت: «پس از فروپاشی حکومت اسد و خروج اجباری حضور نظامی ایران، ترکیه به بازیگر مسلط در سوریه تبدیل شده است. آنکارا از طریق تأمین مالی و آموزش یک «ارتش جدید سوریه» و همچنین ایجاد زیرساختهای انرژی، حملونقل و دیگر زیرساختها، حضور خود را در این کشور تعمیق میکند.»
بنشبات توافق دفاعی مشترک مکه میان ترکیه، عربستان سعودی و پاکستان را نمونه دیگری دانست و گفت این توافق «بازتابدهنده ظهور یک محور سنی مرکزی» است.
او گفت: «هدف این ائتلاف تأمین دفاع متقابل و ثبات منطقهای بدون وابستگی کامل به واشنگتن است و این امر ترکیه را در جایگاه رهبری دیپلماتیک و نظامی قرار میدهد.»
بنشبات همچنین دکترین «میهن آبی» (ماوی وطن) ترکیه را سومین نمونه دانست و گفت جاهطلبیهای دریایی ترکیه در شرق مدیترانه مستقیماً با ائتلافهای ژئوپلیتیکی انرژی و گاز اسرائیل با یونان و قبرس، کریدور اقتصادی هند-خاورمیانه-اروپا (IMEC) و توافقهای اقتصادی این کشور در تضاد قرار دارد و عرصهای دائمی برای اصطکاک دریایی ایجاد میکند.
او حمایت مستمر ترکیه از حماس و رهبران این گروه را چهارمین نمونه عنوان کرد.
بنشبات گفت: «علاوه بر همه اینها، ترکیه اکنون کارزار جامعی را برای نهادینه کردن اتهامات علیه اسرائیل از طریق مجموعهای از اقدامات و روندهای حقوقی دنبال میکند.» به گفته او، هدف این اقدامات قرار دادن اسرائیل در جایگاه کشوری متخلف در عرصه بینالمللی است که اقداماتش هنجارهای اساسی و قوانین بینالمللی را نقض میکند.
ترکیه و ایران یکسان نیستند
با این حال، بنشبات تأکید کرد که نباید ترکیه را با ایران یکسان دانست.
او گفت: «هرکدام ویژگیهای خاص خود را دارند و نیازمند شیوه متفاوتی برای برخورد هستند.»
بنشبات افزود که بدگمانی و احتیاط اسرائیل در قبال توافقهای منطقهای تا حدی میتواند مفید باشد، اما بار دیگر تأکید کرد که اسرائیل «نباید از آرزوی صلح دست بکشد، اما از سوی دیگر نباید اجازه دهد این آرزو قضاوتش را از بین ببرد.»
او گفت: «باید به هر چیز زمان مناسب خودش را داد؛ نباید با عجله وارد توافقهای زودهنگام شد، اما در عین حال نباید فرصتهای واقعی را از دست داد. مهمتر از همه، نباید امنیت خود را به دست طرف دیگری بسپاریم؛ باید حاشیههای امنیتی خود را حفظ کنیم، داراییهای ملموس را با یک تکه کاغذ یا توافق دیگری مبادله نکنیم و درک کنیم که یک توافق میتواند برگشتپذیر باشد.»
او افزود: «حتی اگر با طرفی توافق کنیم که از ما حمایت میکند و خواهان صلح واقعی است، همیشه ممکن است فردی با مواضع و جاهطلبیهای متفاوت جای او را بگیرد.»