هفت ماه پس از آغاز جنگ میان آمریکا و رژیم ایران، فشارهای اقتصادی بر جامعه به شدت افزایش یافته و گرانی کالاهای اساسی، افزایش سرسامآور اجارهبها و نابودی فرصتهای شغلی، معیشت میلیونها شهروند را با بحرانی عمیق روبرو کرده است.
به گزارش رویترز، ادامه جنگ و محاصره همهجانبه آمریکا که صادرات نفت رژیم ایران را فلج کرده، منابع مالی حکومت را با تنگنای جدی مواجه ساخته و آثار آن به شکل جهش هزینههای زندگی، مستقیماً بر دوش مردم آوار شده است. اقشار گوناگون جامعه—از صاحبان رستورانها و فروشگاهها گرفته تا معلمان و متخصصان—از دشواری روزافزون در تأمین هزینههای پایه خوراک، دارو و مسکن سخن میگویند.
در تهران، افزایش شدید اجارهبها شماری از شهروندان را ناچار به ترک پایتخت و رانده شدن به حاشیه شهرها کرده است. برخی دیگر نیز برای کاهش هزینههای زندگی، به خانههایی با متراژ پایینتر نقلمکان کرده یا از خرید بسیاری از کالاها و خدمات چشمپوشی کردهاند؛ روندی که همزمان به گسترش بازار سیاه برای دسترسی به برخی اقلام دامن زده است.
بحران معیشتی ناشی از سیاستهای رژیم، حتی زندگی اقشار برخوردارتر و طبقه متوسط جامعه را نیز به شدت متأثر کرده است؛ به طوری که برخی شهروندان میگویند دیگر توان پرداخت هزینههایی را که پیشتر برایشان عادی بود ندارند و ناچار شدهاند مخارج خود را صرفاً به نیازهای حیاتی و روزمره محدود کنند.
در بخش خصوصی نیز موجی از تعدیل نیرو، اخراج کارکنان و کاهش فرصتهای شغلی به راه افتاده است. شماری از کارکنان شرکتهای خصوصی شغل خود را از دست دادهاند و خانوادهها برای ادامه زندگی، هزینههای خود را به شدت کاهش داده و خرید حداقل کالاهای اساسی را در اولویت قرار دادهاند.
در همین حال، نگرانیها درباره کمبود احتمالی سوخت و بروز اختلال بیشتر در زنجیره تأمین کالا افزایش یافته است. فعالان اقتصادی هشدار دادهاند که ادامه شرایط کنونی میتواند فشار مضاعفی بر بازار و سطح زندگی مردم وارد کند.
این فشارهای فزاینده معیشتی یکی از عواملی است که در هفتههای اخیر بر تلاشهای دیپلماتیک برای پایان جنگ، سایه افکنده است؛ با این حال، هنوز مشخص نیست که شدت این نارضایتیها و فقر فراگیر، تا چه اندازه بتواند بر محاسبات و تصمیمهای سیاسی رژیم ایران تأثیر بگذارد.