پس از اعتراضات سال ۱۴۰۱ تا تابستان ۱۴۰۳، موجی از اخراج، تعلیق و قطع همکاری با استادان دانشگاههای دولتی و آزاد در ایران شکل گرفت.
بر اساس گزارش روزنامه شرق در داخل ایران و روایت شماری از استادان اخراجی، نیمی از این افراد تاکنون به دانشگاه بازنگشتهاند.
وزارت علوم در جریان این روند با استناد به اتهاماتی غیرقابل اثبات یا غیرموثق، از راههای قانونی چون تمدید نکردن قرارداد یا تعلیق وضعیت علمی برای محرومسازی استادان استفاده کرده است.
با روی کار آمدن مسعود پزشکیان در سال ۱۴۰۳، وعده بازگرداندن استادان و دانشجویان اخراجشده امیدهایی ایجاد کرد و برخی استادان بازگشتند.
با این حال، بیش از یک سال پس از آغاز دولت جدید، بسیاری از استادان از توقف پروندهها، نبود پاسخ مکتوب روشن و بنبست در جلسات سنجش صلاحیت عمومی خبر دادهاند. حتی برخی از استادانی کە بازگشتەاند از محدودیتهای تازه و حذف امتیازات پژوهشی گلایه دارند.
گزارش شرق به نقل از استادانی چون مهدی خویی، مهشید گوهری، حسین مصباحیان و محمد سلطانی؛ به تجربه اخراج، فشارهای امنیتی و روندهای اداری مبهم پرداخته و به وضعیت استادانی دیگر مانند رهام افغانیخراسکانی، بهدخت نژادحقیقی و زهرا موسوی خامنه اشاره کرده است که پرونده بازگشتشان یا بیپاسخ مانده یا در چرخه اداری و گزینشی متوقف شده است.
از دیگر استادانی که هنوز بازنگشتهاند، میتوان به علی سرزعیم، فرهاد شریعتراد، محمد فاضلی، رضا امیدی، معصومه قاراخانی، حسن باقرینیا، آرش اباذری و زهرا خشکجان اشاره کرد.
با وجود وعدههای دولت جدید، بیش از نیمی از استادان اخراجی همچنان بیرون از دانشگاه مانده و تصمیمگیری نهایی به سازوکار "هیئت عالی جذب" در شورای عالی انقلاب فرهنگی گره خورده است.
لازم بذکر است این روند دانشگاەهای کوردستان را نیز برگرفت و برخی از استادان کورد یا از کارشان اخراج شدند یا در حال تعلیق قرار گرفتەاند. دکتر بهروز چمنآرا نمونە یکی از استادان کورد دانشگاە کوردستان بود کە بدلیل فشارهای امنیتی مجبور بە مهاجرت شد.
