N. Dr. Mecîd Heqî
Di roja duyem a meha "Rêbendan"ê de, dema ku berfên Zagrosê li ser lûtkeya çiyayan rûniştibûn, dengê daxuyaniyeke dîrokî, bêdengiya sar a siyaseta li Rojhilatê Kurdistanê şikand. Pêkanîna "Hevpeymaniya Hêzên Siyasî yên Kurdistana Îranê", ji bilî rêkeftineke partiyetî, bersivek bû ji bo pirsek sedsalî: "Gelo em ê di dawiyê de fêr bibin ku çawa bi hev re bijîn?"
Ev gotar ne raporeke nûçeyan e, belku vekolîneke stratejîk e ji nêrîna çalakvanekî Kurd ku bi salan ji bo yekîtiya hêzên Kurdistanî têkoşiyaye; ji bo neteweyekê ku di nava bahozên jeopolîtîk ên Rojhilata Navîn de, "yekîtî" ji bo wî ne tenê bijardeyeke siyasî ye, belkî tenê zirxê mayî ye ji bo man û jiyanê. Divê em fêr bibin ka çima parastina vê hevpeymaniyê, bi qasî parastina "gilîlka çavê", jiyanî û nayê nîqaşkirin e.
Tabûya duberekiyê: Çima yekîtî ji bo me zehmet e?
Berî ku em qala "çawaniya yekbûnê" bikin, divê em bi rastgoyiyeke bêrehm ji xwe bipirsin: Çima em heta niha têk çûne? Werin em siyasetê ji pencereya "dîrok û derûnnasiyê" ve binirxînin:
Ji bo me Kurdan, duberekî ne "qeder"ek e, belkî berhema "trawmayeke giştî" ye. Sedsalek serkutkirina sîstematîk, înkarkirina nasnameyê û xiyanetên dubare yên navneteweyî, di binhişê me yê komî de "bêbaweriyeke kronîk" afirandiye. Dema ku gur hertim ji derve êrîş dikin, me hêdî hêdî bi guman li birayên xwe jî nêriye. Ev "hişmendiya mayînê" bûye sedem ku em li şûna stratejiyên demdirêj, bi serkeftinên piçûk û demkî kêfxweş bibin. Lê rastî ev e: Di lîstika desthilatdariyê ya erdnîgariya me de, tu tevgerek bi tenê bi ser nakeve. An em hemû bi hev re digihîjin mafên xwe yên neteweyî, an jî em hemû bi hev re di nava tecrîdê de dimînin.
Erdnîgariya perçekirî û pêwîstiya "Navendiya hizrî"
Rojhilatê Kurdistanê, ji ber nebûna navendeke siyasî ya yekbûyî û dabeşbûna di navbera hêzên herêmî de, her tim ji "duberekiya elîtan" êş kişandiye. Her beşek ji tevgera me, di bin bandora şert û mercên xwe yên taybet de pêşketiye. Lê belê hevpeymaniya nû, gavek e ji bo avakirina "projeyeke neteweyî ya hevpar".
Divê em fêm bikin ku yekîtî, ne bi wateya yekkirina nêrîn û baweriyan e. Di demokrasyeke laîk û pirdeng (plural) de, ku armanca sereke ya vê hevpeymaniyê ye, cudahiya nêrînan dewlemendiyek e, ne metirsiyek. Lê divê ev cudahî li dora xalekê bizivirin: Mafê çarenivîsê.
Hevpeymaniya Hêzên Siyasî yên Kurdistanê, niha heman "gilîlka çavê" ye ku divê hemû ronahiyên belavbûyî di xalekê de kom bike da ku em asoya serkeftinê bibînin.
Armancên stratejîk: Wêdetirî dirûşmeyan, ber bi çalakiyê ve
Hevpeymaniya şeşalî li ser sê prensîbên zêrîn tekez kiriye ku divê bibin "hizrên siyasî" yê her welatiyekî Kurd:
• Hilweşandina desthilatdariya dîktatoriyê: Ji ber ku azadiya Kurdistanê di kûlîsa azadî û demokrasiya li seranserê Îranê re derbas dibe.
• Mafê çarenivîsê: Ev ne xwestekek e, belkî mafê me yê xwezayî û mirovî ye ku di manîfestoya hevpeymaniyê de hatiye bicihkirin.
• Sîstema nenavendî û laîk (sekuler): Garantiya wê yekê ku di Îrana siberojê de, ti ol an îdeolojiyeke taybet nikaribe nasnameya me ya neteweyî serkut bike.
Çawa em yekîtiyê "sazîbûyî" bikin?
Hest û dirûşm, sotemeniya destpêkê ya her tevgerekê ne, lê motora ku serkeftinê dimeşîne, "sazîkirin (sazîbûn)" e. Ji bo ku ev hevpeymanî mîna mînakên berê negihîje xitimandinê, divê xwedî avahiyekê be ku ji rêkeftina serokan wêdetir be. Rêbazên jêrîn, damarên jiyanî yên vê yekîtiyê ne:
• A) Derbasbûna ji "perestina kesayetiyê" ber bi "aqilê komî": Bi salan e em baca nakokiyên şexsî yên serokan didin. Divê hevpeymanî li şûna kesperestiyê, li ser esasê "qaîdeyên lîstikê" bê birêvebirin.
• B) Avakirina navenda çareserkirina nakokiyan: Pêdiviya me bi "dadgeheke bilind a navxweyî" heye da ku berî alozî derbasî medyayê bibin, di atmosfereke biratî û pisporî de werin çareserkirin.
• C) Perwerdekirina çanda rêxistinî ya hevpar: Kadroyên partiyên cuda divê fêr bibin ku hevrikê wan ê sereke ne partiya bira ye, belkî ew sîstem e ku mafên wan înkar dike.
• D) Girêdana bi civaka sivîl re: Divê ev hevpeymanî di odeyên girtî de nemîne. Lidarxistina "Kongreyeke Neteweyî ji bo Rojhilatê Kurdistanê" bi beşdariya pispor, jin, ciwan û çalakvanên sivîl, dê "rewabûneke cemawerî" û "hêza berdewamiyê" bide vê yekîtiyê.
Qeyrana baweriyê: Jehra ku divê bê pûçkirin
Dijminên me, bêhtirî ku ji tifingên me bitirsin, ji "yekbûna hişên me" ditirsin. Stratejiya hertimî ya odeyên hizrî yên ewlehiyê, derzîkirina reşbînî û gotegotan di nav hêzên me de ye. Parastina yekîtiyê "wekî gilîlka çavê" tê wateya: Her gotegoteke ku em li dijî tevgereke Kurdî dibihîzin, berî ku em bawer bikin, divê em wê di parzûna "qazanc û ziyana neteweyî" re derbas bikin. Pêdiviya me bi "rênesansa baweriyê" heye. Şefafiyeta di biryardayinê de û bersivdayîna raya giştî, tenê riya ku dikare sermayeya civakî ya zirardîtî ji nû ve ava bike ye.
Çima niha? (Kêliya diyarker a dîrokê)
Rojhilata Navîn ji nû ve tê dîzayînkirin. Sîstema kevnar di qonaxa rûxanê de ye û di vê navberê de, tenê dengê wan neteweyan tê bihîstin ku bi "yek dengî" diaxivin. Ji bo me, duberekî tê wateya jêbirina ji erdnîgariya siberojê. Hevpeymaniya Hêzên Siyasî yên Rojhilatê Kurdistanê, keleha dawî ya aqilmendiya me ya siyasî ye.
Divê em vê yekîtiyê biparêzin, ne ji ber wê yekê ku em mecbûr in ji hemû bernameyên hevdû hez bikin, belkî ji ber wê yekê ye ku "çarenivîseke me ya hevpar" heye. Serkeftina yekî, serkeftina hemûyan e û têkçûna yekî, kavilek e ku dê bi serê hemûyan de hilweşe.
Ji "Trajediyê" ber bi "Destanê" ve
Her bûyerek di qada demê de tê darizandin. Nifşên paşerojê dê derbarê me de biryar bidin: Gelo em ew nifş bûn ku di nava enaniyet û nakokiyên piçûk de man û derfeta mezin a azadiyê şewitandin? An em ew nifş bûn ku bi wergirtina dersan ji birînên trawmayê, "saziya yekîtiyê" ava kir?
Parastina Hevpeymaniya Hêzên Siyasî yên Kurdistanê, erkek e ku ji milê serokan dest pê dike û dikeve ser milê her welatiyekî Kurd. Divê em vê hevpeymaniyê wekî "gilîlka çavê xwe" biparêzin; ji ber ku eger ev çav zirarê bibîne, dê hemû netewe di tariya dîktatorî û duberekiyê de winda bibe.
Werin em ji bo carekê jî be, aqilmendiyê bixin pêşiya hestan, û neteweyê bixin pêşiya partiyê. Ev yekane riya gihîştina lûtkeya azadiyê ye.
Xala stratejîk: Yekîtî, ne tesadufek e, ew "pêvajoyeke rojane" ye ku pêdiviya wê bi lênerîn, sebir û fedakariyê heye. Îro, roja mezinahiya siyasî li Kurdistanê ye.
